Počeci bušenja nafte u Bosni i Hercegovini
Istraživanja nafte na području današnje BiH, počinju još u vrijeme Austro - Ugarske.
Prva poznata istraživanja datiraju iz 1890ih godina, kada su austrougarski geolozi vršili geološka ispitivanja zemljišta, uključujući i područja oko same Tuzle, u neprovjerenim izvorima spominje se mjesto Slavinovići.
U to vrijeme bilježene su pojave nafte i plina u vidu prirodnih izdanaka, što je podstaklo dalja bušenja.


Nastavak istraživanja
Organizovanija istraživanja započinju između dva svjetska rata, kada se u Kraljevini Jugoslaviji intenzivnije pristupa traganju za naftom.
Prema dostupnim arhivama, u periodu između 1930ih i 1941. godine na širem području Bosne i Hercegovine izbušeno je više desetina istražnih bušotina različitih dubina, od nekoliko desetina metara do preko 2.000 metara.
Najaktivnije regije bile su područje Tuzle i sjeverne Bosne, gdje su geolozi uočavali mogućnost postojanja dubinskih naftnogasnih struktura.

Period nakon Drugog svjetskog rata
Nakon Drugog svjetskog rata nastavljen je kontinuitet istraživanja nafte, a u periodu od 1948. do početka 1960ih izvršeno je više bušotina u okolini Tuzle, Gradačca, Brčkog i drugih lokacija, a nova istraživanja su provođena i tokom 1960ih i 1970ih godina.
Iako je u pojedinim bušotinama dolazilo do pojave nafte i plina, nikada nisu pronađene količine dovoljne za industrijsku eksploataciju.

AMOCO priča
Jedno od najopsežnijih istraživanja sprovedeno je krajem 1980ih, kada je američko-kanadska kompanija Amoco vršila geološka ispitivanja širom Dinarida, na potezu od Trebinja preko Gacka i Nevesinja do Livna i Glamoča.
Prema dostupnim informacijama, preliminarne analize su ukazivale na određeni potencijal nafte u tim područjima, ali zbog ratnih dešavanja početkom 1990ih projekat je zaustavljen i nikada nije nastavljen.
U sljedećoj fotografiji pogledajte potencijalna nalazišta nafte u BiH (izvor Biznisinfo) :


Izvor - biznisinfo

BiH i nafta danas
Danas se zna da Bosna i Hercegovina, geološki gledano, ima nekoliko potencijalnih naftno-gasnih područja, naročito u sjevernoj Bosni (dio Panonskog basena) i u dinarskoj zoni na jugu zemlje.
Međutim, ni u jednoj od ovih regija do sada nije potvrđeno postojanje komercijalno isplativih količina nafte.


Šta kažu neprovjerene informacije
Kao i u svakoj priči, pa tako i u ovoj, postoje brojne neprovjerene informacije, ili što bi mi iz BiH rekli - rekla kazala informacije.
Odmah da naglasim da nisam uspio pronaći niti jedan zvanični dokument koji može potvrditi neke od sljedećih teza, koje se provlače za naftu u BiH.
Neke od tih teza su :
Da su stanoviti bušači po imenu Sakib Arnautović, Božo Marjanović i Salko Hukić vodili bušenja kod Tuzle 1930ih godina u selu Slavinovići.
Da je 1937. godine u Slavinovićima kod Tuzle izbušena bušotina duboka 2021 metar, te da je bila "najdublja u Evropi u to vrijeme" .
Da je kralj Aleksandar Karađorđević lično bio koncesionar i da je angažovao rumunske stručnjake te nabavljao bušačke mašine firmi Saltzgiter i Wirth, pod vodstvom Viktora Bobulaia.
Da je između 1934. i 1941. izbušeno oko 70 bušotina na prostoru BiH - zvanični izvori spominju manji broj - 44.
Da su navedena tri bušača mobilisana tokom Drugog svjetskog rata i „odvedena sa mašinama u Kutinu radi njemačke eksploatacije nafte.
Neke informacije kažu da se pominju bazeni nafte sa enormnim količinama nafte - neprovjereno.
Tuzlanski bazen oko 14,5 miliona tona nafte
Majevički bazen oko 12 miliona tona nafte.
Posavina I oko 9 miliona tona nafte.
Posavina II oko 16 miliona tona nafte.
Ove brojke nisu potvrđene ni u jednoj zvaničnoj geološkoj studiji.
Tvrdnja da je kompanija Amoco izradila tajni izvještaj koji nikada nije predat BiH.

Pri kraju da napomenem da ove informacije mogu biti dio lokalnih priča, usmene historije ili internih izvora koji nisu javno dostupni, ali se ne mogu koristiti kao činjenično provjerene tvrdnje bez dodatne dokumentacije.
Ukoliko imate neka saznanja, ostavite ista u komentaru ili se nadovežite na članak.