Na osnovu zvaničnih podataka koje je dostavila Stručna služba Predstavničkog doma Parlamenta Federacije Bosne i Hercegovine, javnosti je dostupan pregled ukupnih primanja zastupnika iz Unsko-sanskog kantona u periodu od 1. decembra 2022. do 22. decembra 2025. godine. U tom periodu Predstavnički dom Parlamenta FBiH održao je 26 sjednica, a ukupna primanja deset zastupnika iz USK iznose oko 1,8 miliona konvertibilnih maraka.

Dostavljeni podaci obuhvataju zbirna primanja zastupnika, uključujući osnovnu plaću, paušale, naknade za rad u radnim tijelima i druga zakonom propisana primanja, pri čemu je važno razlikovati profesionalne zastupnike – koji su u punom radnom odnosu i u cijelosti se finansiraju iz budžeta – od onih koji funkciju obavljaju u statusu paušalca.

Najviša primanja: više od 200.000 KM po mandatu

Najveći iznos u posmatranom periodu ostvario je Irfan Durić (NES BiH) sa ukupno 211.522,61 KM. Slijedi Razim Halkić (SDP BiH), čija su primanja iznosila 202.225,62 KM, dok je Hamdija Abdić (SDA BiH) ostvario 199.285,74 KM.

Riječ je o profesionalnim zastupnicima koji su u posmatranom periodu ostvarivali redovna mjesečna primanja iz budžeta Federacije BiH, uz dodatne naknade predviđene zakonom. U prosjeku, njihova mjesečna primanja prelazila su 6.000 KM, što ih svrstava među najplaćenije nosioce javnih funkcija.

Srednji raspon: stabilna i kontinuirana budžetska primanja

U grupi zastupnika sa nešto nižim, ali i dalje značajnim primanjima nalaze se Sandi Salkić (NES BiH) sa 198.509,68 KM, Amir Purić (Naša stranka) sa 169.884,01 KM, Ilda Aubegović (NES BiH) sa 168.068,55 KM, te Zekerijah Alagić (DF BiH) sa 167.345,56 KM.

I ovi zastupnici spadaju u kategoriju profesionalnih parlamentaraca, što znači da su tokom trajanja mandata u potpunosti finansirani iz javnih sredstava, a razlike u iznosima najčešće proizlaze iz učešća u radnim tijelima Parlamenta i drugo.

Niža primanja: razlike u statusu i trajanju mandata

Niži ukupni iznosi zabilježeni su kod Bisnije Mušedinović (SDA BiH), koja je ostvarila 140.467,83 KM, te Asima Kambera (SDA BiH) sa 116.563,03 KM, što se može dovesti u vezu s kraćim periodom aktivnog zastupničkog angažmana u okviru ovog saziva.

Najniži iznos evidentiran je kod Maje Uremović (POMAK), čija su ukupna primanja iznosila 38.283,80 KM. Za razliku od ostalih zastupnika, Uremović nije profesionalni zastupnik, već funkciju obavlja u statusu paušalca, što znači da ne prima punu zastupničku plaću, već isključivo paušalne naknade za prisustvo i rad, bez stalnog mjesečnog budžetskog primanja.

Drugim riječima, dok profesionalni zastupnici predstavljaju stalne budžetske korisnike, paušalci ne opterećuju budžet u istom obimu i ostvaruju višestruko manja primanja.

Kada se ukupna primanja zastupnika iz Unsko-sanskog kantona stave u odnos s brojem održanih sjednica Predstavničkog doma Parlamenta Federacije BiH – njih svega 26 u više od tri godine – finansijski razmjeri parlamentarnog angažmana postaju još vidljiviji.

Tako je Irfan Durić (NES BiH) u prosjeku ostvarivao više od 8.100 KM po jednoj sjednici, Razim Halkić (SDP BiH) gotovo 7.800 KM, dok je Hamdija Abdić (SDA BiH) po svakom zasjedanju „vrijedio“ oko 7.665 KM.

Ništa manji iznosi ne bilježe se ni kod Sandija Salkića (NES BiH), s prosjekom od 7.636 KM, te Amira Purića (Naša stranka), Ilde Aubegović (NES BiH) i Zekerijaha Alagića (DF BiH), čija se primanja po sjednici kreću između 6.400 i 6.500 KM.

I dok su Bisnija Mušedinović i Asim Kamber ostvarivali između 4.400 i 5.400 KM po sjednici, jedini izuzetak predstavlja Maja Uremović (POMAK), koja kao paušalni zastupnik po zasjedanju ostvaruje oko 1.470 KM, višestruko manje od profesionalnih kolega.

Ovakav obračun jasno razdvaja pune budžetske korisnike od onih koji Parlament ne koštaju isto – i ostavlja otvoreno pitanje stvarne cijene političkog mandata u Federaciji BiH.

Primanja parlamentaraca u poređenju s realnim sektorom

Kada se ova primanja stave u odnos s realnim sektorom u Unsko-sanskom kantonu, razlika postaje vidljiva. Dok većina zaposlenih u privatnom sektoru u USK mjesečno zarađuje do 1.200 KM, profesionalni zastupnici u Parlamentu Federacije BiH ostvaruju višestruko veće iznose, često preko 6.000 KM mjesečno, a u pojedinim slučajevima i više od 8.000 KM po jednoj sjednici.

Drugim riječima, iznos koji prosječan radnik u realnom sektoru zaradi za šest do sedam mjeseci, pojedini parlamentarci ostvare za jedan dan zasjedanja. Ovakav nesrazmjer ne otvara samo pitanje visine političkih primanja, već i ozbiljnu dilemu o društvenoj pravednosti, vrijednosti rada i stvarnoj povezanosti izabranih predstavnika s ekonomskom stvarnošću građana koje formalno zastupaju.

Brojevi koji otvaraju pitanja

Iako se zastupnički rad ne mjeri isključivo brojem održanih sjednica, podatak da je u više od tri godine održano 26 sjednica, uz gotovo 1,8 miliona KM isplaćenih zastupnicima iz jednog kantona, ponovo otvara pitanje odnosa između visine primanja, stvarnog angažmana i političke odgovornosti.

Za građane Unsko-sanskog kantona, koji se suočavaju s niskim primanjima, odlaskom radno sposobnog stanovništva i rastom troškova života, ovakvi iznosi nisu tek statistika, već jasan pokazatelj prioriteta političkog sistema.

Podaci Stručne službe Parlamenta Federacije BiH, iako formalno administrativni, u suštini jasno razdvajaju dvije kategorije: one koje Parlament Federacije BiH košta desetine hiljada maraka godišnje – i one koji u tom sistemu učestvuju bez punog finansijskog tereta za budžet. Upravo u toj razlici krije se i suština javne rasprave o opravdanosti, transparentnosti i odgovornosti parlamentarnih primanja.